વલસાડ જિલ્લાના નાનાપોઢા અને કપરાડા તાલુકામાં હોળીનો તહેવાર માત્ર ધાર્મિક અને સાંસ્કૃતિક ઉત્સવ જ નહીં, પરંતુ આર્થિક રીતે પણ વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. વર્ષોથી આદિવાસી સમાજ દ્વારા પરંપરાગત રીતે ઉજવાતો હોળી પર્વ હવે સ્થાનિક બજારમાં મોટા પાયે વેપાર માટે પણ ઓળખાય છે. ખાસ કરીને મોટરસાયકલ બાઈકની ખરીદીમાં નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળે છે. સ્થાનિક વેપારીઓના અંદાજ મુજબ હોળીના પાંચ દિવસ દરમિયાન રૂ. 6 કરોડથી વધુના વાહનોનું વેચાણ થાય છે.
Ad.
નાનાપોઢા અને કપરાડા તાલુકાના આદિવાસી સમાજ માટે હોળી વર્ષનો સૌથી મોટો તહેવાર ગણાય છે. વર્ષ દરમિયાન રોજગારી માટે સુરત, વાપી, મુંબઈ અથવા અન્ય રાજ્યોમાં મજૂરી કામ કે નોકરી કરતા યુવાનો અને પરિવારો હોળી પર પોતાના વતન પરત ફરે છે. આ સમયગાળા દરમિયાન ગામોમાં મેળાવડા, લોકનૃત્ય, ઢોલ-નગારા અને પરંપરાગત કાર્યક્રમોથી ઉત્સવમય માહોલ સર્જાય છે. સાથે સાથે આ સમય ખરીદી માટે પણ શુભ માનવામાં આવે છે.
નાનાપોઢાની પ્રખ્યાત અભિષેક એજન્સી નાનાપોઢાના સંચાલક અનિલભાઈ દવે જણાવે છે કે તેઓ છેલ્લા 25 વર્ષથી હોળી દરમિયાન વધતા વાહન વેચાણના સાક્ષી છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ દિવાળી કે નવરાત્રી જેવા અન્ય મોટા તહેવારોની સરખામણીએ હોળીના પાંચ દિવસ દરમિયાન 500થી વધુ બાઈકનું વેચાણ થાય છે. સમગ્ર વર્ષ દરમિયાન જેટલું વેચાણ થાય છે, તેમાં સૌથી મોટો હિસ્સો હોળીના સમયગાળાનો જ હોય છે.
આદિવાસી સમાજમાં નવા વાહન ખરીદવાની પરંપરા હોળી સાથે ગાઢ રીતે જોડાયેલી છે. ઘણા પરિવારો વર્ષભર મહેનત કરીને બચત કરે છે અને હોળીના અવસરે બાઈક કે અન્ય વાહન ખરીદીને તેને શુભ શરૂઆત માને છે. ખાસ કરીને યુવાનોમાં સ્પોર્ટ્સ બાઈક અને નવી મોડલની મોટરસાયકલ પ્રત્યે વિશેષ આકર્ષણ જોવા મળે છે. નવા વાહન પર રંગીન ફીતા બાંધીને, નાળિયેર ફોડી અને મંદિર ખાતે પૂજા કરીને તેને ઘેર લઈ જવાની પરંપરા આજે પણ યથાવત છે.
સ્થાનિક શોરૂમોમાં હોળીના દિવસોમાં ભારે ભીડ જોવા મળે છે. ગ્રાહકો માટે ખાસ ઓફરો, ફાઇનાન્સ સુવિધાઓ અને તરત ડિલિવરી જેવી વ્યવસ્થાઓ ગોઠવવામાં આવે છે. વેપારીઓ કહે છે કે હોળી પહેલા એક-બે અઠવાડિયા થી જ બુકિંગ શરૂ થઈ જાય છે અને ઘણા ગ્રાહકો એડવાન્સ આપી પોતાનું પસંદગીનું મોડલ બુક કરાવે છે.
હોળી પર્વે થતી આ ખરીદી સ્થાનિક અર્થતંત્ર માટે પણ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થાય છે. માત્ર વાહન વેચાણ જ નહીં, પરંતુ વાહન એસેસરીઝ, ઇન્સ્યોરન્સ, ફાઇનાન્સ અને સર્વિસિંગ સાથે જોડાયેલા વ્યવસાયોને પણ લાભ મળે છે. બજારમાં વધતી ચહલપહલને કારણે અન્ય વેપારીઓ — કપડાં, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને દૈનિક વપરાશની દુકાનોમાં પણ વેચાણમાં વધારો થાય છે.
આર્થિક દૃષ્ટિએ જોવામાં આવે તો હોળી પર્વ આદિવાસી સમાજની બદલાતી જીવનશૈલી અને પ્રગતિનો સંકેત આપે છે. અગાઉ જ્યાં પરિવહન માટે સાયકલ અથવા જાહેર વાહનવ્યવસ્થા પર નિર્ભરતા હતી, ત્યાં હવે મોટરસાયકલ સામાન્ય પરિવહન સાધન બની ગયું છે. રોજગારી, શિક્ષણ અને વ્યવસાય માટે ઝડપી અવરજવર જરૂરી બનતા યુવાનો બાઈક ખરીદવાનું વધુ પસંદ કરે છે.
સામાજિક રીતે પણ હોળીનો સમય એકતા અને ઉત્સાહનો સંદેશ આપે છે. વર્ષ દરમિયાન અલગ-અલગ શહેરોમાં કામ કરતા લોકો એક સાથે ભેગા થાય છે, પરિવાર સાથે સમય વિતાવે છે અને નવા સપનાઓની શરૂઆત કરે છે. નવા વાહનની ખરીદી એ આ નવી શરૂઆતનું પ્રતિક બની ગઈ છે.
સ્થાનિક વેપારીઓના જણાવ્યા મુજબ દર વર્ષે વેચાણમાં વૃદ્ધિ જોવા મળે છે. ખાસ કરીને ફાઇનાન્સની સરળ સુવિધાઓ અને EMI વિકલ્પોને કારણે યુવાનો માટે બાઈક ખરીદવું સરળ બન્યું છે. આથી હોળી પર્વ હવે માત્ર રંગો અને પરંપરાગત નૃત્ય સુધી મર્યાદિત નથી, પરંતુ વિકાસ અને સમૃદ્ધિનો પણ ઉત્સવ બની ગયો છે.
આ રીતે નાનાપોઢા અને કપરાડા તાલુકામાં હોળી પર્વ આદિવાસી સમાજ માટે સાંસ્કૃતિક ગૌરવ સાથે આર્થિક ચેતનાનું પણ પ્રતિક બની રહ્યો છે. રૂ. 6 કરોડથી વધુના વાહન વેચાણનો આ આંકડો સ્થાનિક બજારમાં હોળીની અનોખી ઓળખ ઉભી કરે છે. રંગો અને ખુશીઓ સાથે વિકાસના નવા ચક્રને ગતિ આપતો આ તહેવાર વિસ્તાર માટે ગર્વની બાબત બની રહ્યો છે.
