ચૂંટણીમાં પૈસા અને દારૂની લાલચને બદલે વિકાસના મુદ્દાઓને પ્રાધાન્ય આપવા અપીલ; એક જ પરિવારમાં બે સત્તા કેન્દ્ર ઊભાં થવા સામે પણ ચર્ચા
વલસાડ: ગુજરાતમાં ગ્રામ પંચાયતની ચૂંટણી 2026ને લઈને સંભવિત તારીખો અંગે ચર્ચા શરૂ થતાં જ ગામડાંઓમાં રાજકીય હલચલ તેજ બનવાની શક્યતા છે. આ માહોલમાં ગામના વાસ્તવિક વિકાસ, પારદર્શક વહીવટ અને ભ્રષ્ટાચારમુક્ત સ્થાનિક સ્વરાજ્યની જરૂરિયાત ફરી એકવાર ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી છે. ગ્રામ પંચાયતની ચૂંટણી માત્ર સરપંચની પસંદગી માટે નહીં, પરંતુ ગામના આગામી પાંચ વર્ષના વિકાસની દિશા નક્કી કરવાની તક છે.
ગામના જાગૃત નાગરિકોમાં એવો સવાલ ઊભો થઈ રહ્યો છે કે શું ચૂંટણીમાં ઉમેદવારોની પસંદગી તેમની શૈક્ષણિક લાયકાત, પ્રામાણિકતા, સેવાભાવ અને વિકાસના વિઝનના આધારે થશે કે પછી પૈસા, દારૂ અને અન્ય પ્રલોભનોના આધારે?
એક જ પરિવારમાં બે સત્તા કેન્દ્ર ઊભાં થાય તો જવાબદારી કોની?
કેટલાક વિસ્તારોમાં વર્તમાન સરપંચો અને તાલુકા પંચાયતના સભ્યોનાં પત્ની કે પતિ પણ ચૂંટણીમાં ઉતરવાની તૈયારી કરી રહ્યા હોવાની ચર્ચા છે. એક જ પરિવારમાંથી એકથી વધુ વ્યક્તિઓ સત્તાના હોદ્દા પર પહોંચે ત્યારે સત્તાનું કેન્દ્રીકરણ, નિર્ણયોમાં પારદર્શિતા અને જાહેર નાણાંના ઉપયોગ અંગે પ્રશ્નો ઊભા થઈ શકે છે.
જોકે, માત્ર પારિવારિક સંબંધના આધારે કોઈ ઉમેદવારને અયોગ્ય ઠેરવી શકાય નહીં. મતદારોએ દરેક ઉમેદવારની કામગીરી, પ્રામાણિકતા અને જાહેર હિત પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતાનું સ્વતંત્ર મૂલ્યાંકન કરવું જરૂરી છે. લોકશાહીમાં હોદ્દો વારસામાં મળતો અધિકાર નહીં, પરંતુ જનતાએ સોંપેલી જવાબદારી છે.
વિકાસનાં કામોમાં પારદર્શિતા જરૂરી
ગ્રામ પંચાયતોને રસ્તા, ગટર, પીવાનું પાણી, સ્ટ્રીટલાઇટ, સ્વચ્છતા અને અન્ય જાહેર સુવિધાઓ માટે વિવિધ યોજનાઓ હેઠળ નાણાં મળે છે. આ નાણાંનો ઉપયોગ ગામના હિતમાં થાય અને દરેક કામની ગુણવત્તા જળવાય તે સુનિશ્ચિત કરવું ચૂંટાયેલા પ્રતિનિધિઓની જવાબદારી છે.
વિકાસનાં કામોમાં ગેરરીતિ કે કમિશનખોરી થતી હોવાની ફરિયાદો સામે આવે તો તેની નિષ્પક્ષ તપાસ થવી જોઈએ. જોકે, કોઈ ચોક્કસ વ્યક્તિ સામે પુરાવા વિના ભ્રષ્ટાચારના આક્ષેપો કરવા યોગ્ય નથી. ગ્રામજનોએ કામોની વિગતો, ખર્ચ, ટેન્ડર, ગુણવત્તા અને પૂર્ણતાની સ્થિતિ અંગે માહિતી મેળવી જવાબદારી નક્કી કરવી જોઈએ.
શિક્ષિત યુવાનો રાજકારણમાં આવે તે સમયની માંગ
ગામના વિકાસ માટે શિક્ષિત, જાગૃત, પ્રામાણિક અને નવી વિચારસરણી ધરાવતા યુવાનોને સ્થાનિક સ્વરાજ્યની ચૂંટણીમાં આગળ આવવાની જરૂર છે. શિક્ષણ, રોજગાર, આરોગ્ય, ખેતી, સિંચાઈ, ડિજિટલ સુવિધાઓ, મહિલા સશક્તિકરણ અને યુવાનો માટેની તકો જેવા મુદ્દાઓને ચૂંટણીના કેન્દ્રમાં લાવવા જોઈએ.
જૂના હોય કે નવા, વર્તમાન સત્તાધીશો હોય કે નવા ઉમેદવારો—મતદારોએ સૌની કામગીરીનું મૂલ્યાંકન કરવું જોઈએ. જે પ્રતિનિધિઓએ અપેક્ષા મુજબ કામ ન કર્યું હોય, તેમની જગ્યાએ સક્ષમ અને જવાબદાર ઉમેદવારને પસંદ કરવાનો અધિકાર મતદારો પાસે છે.
પૈસા અને દારૂની લાલચ સામે મતદારોએ જાગવું પડશે
ચૂંટણી નજીક આવતાં મતદારોને પૈસા, દારૂ, ભોજન કે અન્ય પ્રલોભનો આપવાના પ્રયાસો અંગે ફરિયાદો સામે આવે તો તે ગંભીર બાબત છે. આવા પ્રલોભનોને કારણે ગામના લાંબા ગાળાના હિતને નુકસાન થઈ શકે છે. મત ખરીદવાનો પ્રયાસ લોકશાહીની ભાવનાને નબળી પાડે છે.
ગામના યુવાનો, વડીલો અને જાગૃત નાગરિકોએ ઉમેદવારોને સ્પષ્ટ સંદેશ આપવો જોઈએ કે ગામનો મત કોઈની અંગત મિલકત નથી. મતદાન પહેલાં ઉમેદવારની લાયકાત, જાહેર જીવનનો રેકોર્ડ, વિકાસની યોજના અને પ્રામાણિકતાની ચકાસણી થવી જોઈએ. પૈસા કે દારૂના આધારે મત માગવાની પ્રવૃત્તિ અંગે પુરાવા સાથે ચૂંટણી સત્તાધિકારીઓને ફરિયાદ પણ કરી શકાય છે.
ગામના ભવિષ્યનો નિર્ણય ગ્રામજનોએ જ લેવો પડશે
ગ્રામ પંચાયતની ચૂંટણીમાં મતદારોની જાગૃતિ સૌથી મોટું હથિયાર છે. દરેક ગામમાં યુવાનો અને નાગરિકોએ સાથે મળીને વિકાસના મુદ્દાઓ નક્કી કરવા જોઈએ. ઉમેદવારો પાસેથી ગામના આગામી પાંચ વર્ષના વિકાસનો લેખિત રોડમેપ માગવો જોઈએ અને ચૂંટાયા બાદ તેમના કામનો નિયમિત હિસાબ પણ લેવો જોઈએ.
હવે સમય છે કે ગામનો મત પૈસા અને દારૂના પ્રલોભનોમાં નહીં, પરંતુ શિક્ષણ, પ્રામાણિકતા અને વિકાસના પક્ષમાં પડે. ગામનો વિકાસ વ્યક્તિગત સ્વાર્થથી નહીં, પરંતુ જવાબદાર નેતૃત્વ, પારદર્શક વહીવટ અને જાગૃત નાગરિકોની ભાગીદારીથી જ શક્ય બને છે.